Нақшбандия: вазифалар, зикрлар

Дастлаб бемазҳаблар асрлар оша мусулмон миллати амал қилиб келаётган фиқҳий мазҳабларимизга осилишди. «Мазҳаблар бидъатдир»дея жар солишди. Масжидларда жанжаллар кўтаришди, мужтаҳид уламоларимизга, буюк имомларимизга тош отишди. Имоми Аъзам раҳматуллоҳи алайҳ ва у зотнинг сафдошларигa беодобларча туҳматлар қилишди.

Уламоларимиз бемазҳабларнинг бу хуружларига қарши мардонавор туришди. Уларнинг сафсаталарига кераклича илмий асосдаги раддиялар қилишди. Барча масалаларни халқимизга тушунарли услубда баён қилиб беришди. Аллоҳ таолога шукрки, бу борада ишлар ўз ўрнини топди. Диндорларимиз бемазҳабларнинг дийдиёсига учмайдиган бўлишди.

Камина ходимингиз ҳам бу борада «Ихтилофлар ҳақида» (янги нашри — «Ихтилофлар: сабаблар, ечимлар»), «Бемазҳаблик бидъатдир» (таржима), «Мазҳаблар – бирлик рамзи» каби асарлар ҳамда «Зикр аҳлидан сўранг» силсиласидаги китоблар билан, интернетдаги мақолалар, радиодаги чиқишлар ҳамда овозли ёзувлар орқали камтарона ҳиссасини қўшди.

Шу билан бирга фиқҳга оид масалаларни мужтаҳид уламоларимиз қандай баён қилишган бўлса, шундай ҳолда, осон ва тушунарли услуб ҳамда тилда баён қилиб ҳам берилди. Халқ мужтаҳид фақиҳларимизнинг илмий ишларини енгилтак бемазҳабларнинг асоссиз гапидан дарҳол ажратиб оладиган бўлди.

Ушбу сатрларни қораловчи ожиз банда ҳам Аллоҳ таолонинг ёрдами билан бу ишга ўзининг камтарона ҳиссасини қўшди. Жумладан, «Ҳадис ва Ҳаёт» силсиласидаги «Таҳорат», «Намоз», «Рўза», «Закот», «Ҳаж», «Савдо», «Никоҳ», «Қасам, назрлар ва ов» жузларини, шунингдек, уч жилдлик «Кифоя», «Фиқҳий йўналишлар ва китоблар», «Усулул фиқҳ» каби китобларни ҳанафий мазҳаби асосида ёзиб, халқимизга тақдим этди.

Алҳамдулиллаҳ, ҳозирга келиб оддий мусулмонлар ҳам ҳанафий мазҳабидаги китобларни бошқалардан осонлик билан фарқлайдиган бўлиб қолдилар. Бунда бемазҳабларнинг гапини ажрата билиш учун мазҳабнинг гапини яхши билиш иш берди.

Кейинроқ қарши тараф Аҳли сунна вал жамоа ақийдавий мазҳабига осила бошлади. Улар имом Абу Мансур Мотуридий ва имом Абулҳасан Ашъарий раҳматуллоҳи алайҳимоларга ва уларнинг издошлари бўлмиш ал ломаларимизга бўҳтон тошини ота бошлашди. Улар «Мотуридий аҳли суннадан эмас!» дея жар солишгача етиб бордилар. Улар ўтмишдошлари кўтарган турли асоссиз ихтилофларни қайтадан кўтариб, авом халқнинг хаёлини паришон қилишди, одамларни ақийда бобида ташвишга солишди.

Уламоларимиз халқимизга ақийда бобидаги керакли ва тўғри тушунчаларни етказиш орқали бемазҳабларнинг бу борадаги хуружларига ҳам етарли ва асосли раддиялар бердилар. Аҳли сунна вал жамоа мазҳаби таълимотига қарши тараф одамларимизни ташвишга солган масалалар енгил услуб ила баён қилинди.

Шу билан бирга, фақат бемазҳабларнинг гапларига раддия бериш билан кифояланиб қолмай, Аҳли сунна вал жамоа ақийдавий мазҳаби асосида замонавий услубда асарлар ҳам битилди. Бу билан одамларимизга қорадан оқни ажратиб олишга имкон туғилди. Ожиз банда, камина ходимингиз ҳам бу борада камтарона бўлса ҳам ўз ҳиссасини қўшди. «Ҳадис ва Ҳаёт» силсиласидаги «Ислом ва иймон» китоби, «Сунний ақийдалар», «Ақоид илми ва унга боғлиқ масалалар» каби китобларни нашр қилди. «Ақийдай таҳовия шарҳи талхийси» китобини таржима қилиб, нашрга тайёрлади.

Сўнгра тасаввуф илмига навбат келди. Бемазҳаблар ўз дийдиёсини айтди, уламоларимиз раддиялар қилишди. Камина бу соҳада «Тасаввуф ҳақида тасаввур» асарида, «Ҳадис ва Ҳаёт» силсиласининг қуйидаги жузларида тўхталиб ўтди:

• Учинчи жуз — «Ният, ихлос ва илм китоби».

• Уттиз тўртинчи жуз — «Яхшиликлар ва ахлоқ китоби».

• Ўттиз бешинчи жуз — «Зикрлар, дуолар, истиғфор ва тавба китоби».

• Ўттиз олтинчи жуз — «Зуҳд ва рақоиқлар китоби».

• Ўттиз еттинчи жуз — «Одоб китоби».

Бу борада буюк ватандошимиз, ҳадис илмининг амири имом Бухорий раҳматуллоҳи алайҳ таълиф қилган «Адабул муфрад» китоби «Одоблар хазинаси» номи билан ўзбек тилига таржима ва шарҳ қилиниб, чоп этилди. Руҳий тарбия соҳасида битилган асарлар қаторига яна тўрт жузли китоб қўшилди.

Вақт ўтиши билан мўмин-мусулмонлар орасида турли саволлар пайдо бўлди:

«Нима учун баъзи намозхонлар ёлғон гапиради?»

«Нима учун ҳажга бориб келган баъзи кимсалар яна аввалги ёмон ишларини қилиб юришибди?»

«Намозни ўргандик, энди нима қиламиз?»

«Рўзадор ғийбат қилса, рўзаси очилар эмиш. Буни қандай тушунамиз?»

«Намоз ўқиётганимда хаёлимга ҳар хил ёмон фикрлар келаверади. Уларни айтишга тил ҳам айланмайди. Бу ҳолат нимага далолат қилади?»

Мазкур муносабатлар ва фикрлар аввалдан ёзишни ўйлаб юрган китобимизни бошлашга чорлади. Ва ниҳоят, Аллоҳ таолонинг Ўзидан ёрдам сўраган ҳолда ушбу ишга қўл урилди.

Китобга яхши ният билан «Руҳий тарбия» номи ихтиёр қилинди ва у уч қисмга бўлинди.

Биринчи қисм «Покланиш» деб номланди. Унда аввало доимий равишда покланиш учун зарур бўлган омиллар ҳақида маълумотлар берилди. Кейин эса кирланишга сабаб бўладиган салбий ҳолат, сифат ва хулқлар ҳақида маълумотлар ва улардан покланишнинг йўллари баён қилинди.